Druk zijn, in het kort
Wat is druk zijn? Druk zijn betekent niet automatisch dat je productief bent. Je kunt druk zijn door de waan van de dag, maar ook door betekenisvolle verantwoordelijkheden. Het verschil zit in richting: werk je reactief alles weg wat op je afkomt, of ben je proactief bezig met wat werkelijk bijdraagt aan je doelen?
Wil je drukte beter omzetten in resultaat? Lees dan verder over productiviteit. En wil je beter handelen wanneer de spanning oploopt, verdiep je dan in presteren onder druk.
Voel je je vaak overweldigd door de drukte van alledag? Je bent niet alleen. Veel mensen ervaren de hectiek van het constant “druk zijn”, maar is deze drukte altijd productief? In dit artikel duiken we dieper in de verschillende vormen van “druk zijn” en hoe dit ons beïnvloedt. Is “druk zijn” verkeerd? Als je momenten van rust kent en op de juiste manier druk bent, vind ik van niet.
Inhoud
Druk zijn kan op twee manieren
Veel mensen willen leren hoe ze nóg productiever kunnen worden omdat ze verslaafd zijn aan “urgent” en aan “druk zijn”. Ook zijn er mensen die “druk zijn” nodig hebben om status aan te ontlenen. Immers, als je druk bent wek je de indruk onmisbaar en belangrijk te zijn. Inmiddels zijn er dankzij het boek Nooit meer te druk van Tony Crabbe steeds meer mensen die ervan overtuigd zijn dat “druk zijn” voor sukkels is (“sukkels” is de term die Tony Crabbe gebruikt).
Naast de verslavings- en statusgevoeligheid die samenhangt met “druk zijn” kan het ook zo zijn dat je teveel werk op je hebt genomen. Als het sporadisch voorkomt is dit niet erg. Als het continu aan de orde is dan is er sprake van een situatie waarbij je werkvoorraad te omvangrijk is voor jouw belastbaarheid. Dan spreken we over te hoge werkdruk. We weten allemaal dat een te hoge werkdruk slecht is.
Als je structureel te maken hebt met hoge werkdruk, wordt het tijd dat je met je leidinggevende of klant moet gaan praten over je werkvoorraad. Het kan geen kwaad om voor jezelf op te komen en op een diplomatieke manier ‘nee’ te zeggen.
Toch is druk zijn niet altijd slecht. Sterker nog: in sommige gevallen is het juist goed. Stel je eens voor dat je op je werk en in je privéleven heel druk bent met verantwoordelijkheden waar je een heel sterke betrokkenheid bij voelt. Denk hierbij aan bijvoorbeeld actief zijn voor de politieke partij waar je bij betrokken bent, vrijwilligerswerk, werken aan software die ervoor zorgt dan mensen makkelijker kunnen werken of dat je druk bent met het begeleiden van je kinderen bij het maken van huiswerk. Dat is een vorm van druk zijn die aansluit bij zingeving.
We kunnen twee soorten drukte van elkaar onderscheiden:
Druk zijn door de waan van de dag
Als je continu druk bent en actiepunt na actiepunt afwerkt zal je merken dat dit iets met je mindset doet: je wordt ook drukker in je hoofd. Mogelijk voel je jezelf ook echt veel productiever als je alle taken hebt voltooid die op je overvolle planning stonden. Maar de schijn kan bedriegen. De vraag is of je écht productief bent geweest. Als je heel de tijd bezig en druk bent wil dit nog niet zeggen dat je doelen bereikt die bijdragen aan de thema’s in je werk en privéleven waar je echt betrokken bij bent of hoort te zijn.
Druk zijn door veel verantwoordelijkheden
Je kunt ook druk zijn omdat je veel verantwoordelijkheden op je werk en in je privéleven hebt. Dit betekent niet per definitie dat je van dag tot dag efficiënt werkt aan het afstrepen van takenlijsten. Het gaat hierbij vooral dat je werkt aan acties waarvan je weet dat ze daadwerkelijk bijdragen aan wat jij belangrijk vindt en waar je jezelf echt betrokken bij voelt. Dit is ook wat ik cursisten leer in onze cursus time management.
Proactief druk zijn
Veel verantwoordelijkheden hebben is niet gelijk aan je laten meeslepen door de waan van de dag. De waan van de dag kenmerkt zich vooral door reactief gedrag waardoor je eigenlijk kunt stellen dat “druk zijn” je overkomt. Druk zijn als gevolg van veel verantwoordelijkheden hebben komt voort uit een proactieve houding van waaruit je bepaalt wat je wil bereiken en van daaruit de juiste prioriteiten stelt.
Reactief druk zijn
Reactief gedrag is de valkuil die ervoor zorgt dat we niet op een hoger niveau nadenken over wat er werkelijk voor ons toe doet. Reageren op wat op ons afkomt vinden we nou eenmaal makkelijker dan zelf nadenken over de resultaten die we in ons werk en privéleven willen bereiken.
Hou jezelf niet voor de gek
De waan van de dag waar we ons comfortabel bij voelen houdt ons voor de gek en staat ons in de weg. Als je heel de tijd druk bent en blijft ontneem je jezelf de kans om na te denken over wat er werkelijk voor jou toe doet. Zorg ervoor dat je minder tijd besteed aan de waan van de dag. Stel prioriteiten en zeg vaker ‘nee’ tegen je baas of collega’s als je daartoe de mogelijkheid hebt. Op de verkeerde manier druk zijn zorgt voor een gevoel van voldoening op korte termijn maar staat je doelen voor de lange termijn in de weg.